Gayrimenkul · İstanbul · Rezerv Yapı Alanı Analizi
Arnavutköy Taşoluk'ta Rezerv Yapı Alanı İçin İlave İmar Planı Askıda: 6 Hektar, Ticaret-Turizm-Konut ve Lise
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Arnavutköy Taşoluk Mahallesi'ndeki 768 parsel ve bir kısım tescil harici alan için hazırlanan 1/5000 ilave nazım ve 1/1000 ilave uygulama imar planlarını 6 Kasım 2026'da onayladı. Planlar, 10 Kasım 2026'dan itibaren 15 gün askıda. Yaklaşık 6,1 hektarlık alan, daha önce plansız kalmıştı; şimdi ticaret-turizm-konut, lise ve park olarak planlandı.

- Planlar, Bakanlığın 06.11.2026 tarih ve 17224500 sayılı yazısıyla, 6306 sayılı Kanun'un 6. maddesi ve 3194 sayılı Kanun'un Ek 11. maddesi uyarınca onaylandı (NİP-341152317 ve UİP-341152318).
- Askı: 10.11.2026'dan itibaren 15 gün (yaklaşık 24 Kasım); ilan İl Müdürlüğü panosunda ve istanbul.csb.gov.tr adresinde.
- Alan: 61.474,56 m²; %53,9'u ticaret-turizm-konut, %23,8'i lise, %13,3'ü park, %9,0'ı yol.
- Ticaret-turizm-konut alanında emsal 0,65, yençok Z+4; konut, emsal inşaat alanının en fazla %20'si.
- Parsel şahıs mülkiyetinde; alan 16.12.2024'te rezerv yapı alanı ilan edilmişti.
- Zemin ÖA-5.1 (şişme ve oturma sorunlu); ayrıntılı zemin etüdü ve iyileştirme gerekebilir.
Neden önemli? Plansız alan planlı hale geliyor
Rapora göre alan, yürürlükteki 1/5000 plan sınırlarının dışında, yani plansız kalıyordu. 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı'nda ise “orman alanı” fonksiyonunda görünüyordu. Bakanlık, 16.12.2024 tarih ve 159018 sayılı Olur ile alanı rezerv yapı alanı ilan etti; 26.02.2025'te de planlama yetkisini geçici olarak Arnavutköy Belediyesi'ne bıraktı. Böylece belediye, mevcut Arnavutköy Merkez planlarına “ilave” bir nazım ve uygulama planı hazırladı.
Alanın batısında Kanal İstanbul güzergâhı, kuzeyinde İstanbul Havalimanı, güney ve güneydoğusunda ise konut alanları bulunuyor. Rezerv yapı alanı uygulamalarını Darıca ve Güngören Tozkoparan yazılarımızda da ele almıştık; tüm örnekleri Rezerv Yapı Alanı etiketinde bulabilirsiniz. Taşoluk, Yenişehir 18. madde uygulaması yazımızdaki cetvelde de geçen mahallelerden biri; ancak bu plan, 16.12.2024 tarihli ayrı bir Bakanlık Olur'una dayanıyor.

Süreç nasıl işledi?
| Tarih | Gelişme |
|---|---|
| 04.07.2022 | Parsel maliki, tarım dışı kullanım talebinde bulundu |
| 12.12.2023 | İl Tarım ve Orman Müdürlüğü “Turizm, Ticaret-Konut ve Eğitim” amaçlı tarım dışı kullanıma izin verdi (süre: 2 yıl) |
| 16.12.2024 | Alan, Bakanlık Olur'u ile rezerv yapı alanı ilan edildi |
| 26.02.2025 | Plan yetkisi geçici olarak Arnavutköy Belediyesi'ne bırakıldı |
| Temmuz–Eylül 2025 | 26 kurum ve kuruluştan görüş alındı |
| 20.11.2025 | Plan teklifi Bakanlığa iletildi |
| 08.04.2026 | Bakanlık, tarım dışı izin süresi dolduğu için teklifi değerlendirmedi |
| 05.10.2026 | İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, 6 hektar için yeniden izin verdi (süre: 2 yıl) |
| 06.11.2026 | Bakanlık, planları onayladı |
| 10.11.2026 → | 15 günlük askı |
Dikkat çeken nokta şu: izin süresi dolduğu için bir kez geri dönen teklif, yeni izinden yaklaşık bir ay sonra onaylandı. İzin, planların onaylanmaması halinde iki yıl sonunda geçersiz sayılacak; yani süre baskısı bu dosyanın önemli bir unsuru.
Yeni plan neleri getiriyor?
| Fonksiyon | Meri plan (m²) | Plan teklifi (m²) |
|---|---|---|
| Ticaret-turizm-konut alanı | – | 33.126,93 |
| Lise alanı | – | 14.658,57 |
| Park alanı | – | 8.178,61 |
| Yol alanı | – | 5.510,45 |
| Toplam | 61.474,56 | 61.474,56 |


Nazım plan (1/5000) alanın genel kullanımını, uygulama planı (1/1000) ise emsal, kat ve yapı yaklaşma gibi parsel düzeyindeki ayrıntıları belirler. Bu farkı Kumluca revizyon planı yazımızda da anlatmıştık. Burada ikisi birlikte onaylandığı için yapılaşma koşulları da biliniyor.
| Alan | Koşul |
|---|---|
| Ticaret-turizm-konut | Emsal 0,65 · Yençok Z+4 · TAKS 0,40 · ön bahçe en az 10 m, yan ve arka bahçe 5 m · konut, emsal inşaat alanının en fazla %20'si |
| Lise | Plan notunda emsal 0,80 · Z+3 (paftada farklı; aşağıya bakın) |
| Park | Emsal 0,03 · en fazla 4,50 m yükseklik · büfe, havuz, pergola, açık çay ocağı gibi birimler |
Ticaret-turizm-konut alanında; iş ve alışveriş merkezi, otel, motel, rezidans, sinema, ofis, restoran, banka, spor tesisi gibi işlevler yer alabiliyor.
Zemin, çevre ve izinler: Plan notları ne diyor?
Raporlar, alanın ÖA-5.1 (önlem alınabilecek nitelikte şişme ve oturma açısından sorunlu alan) sınıfında olduğunu söylüyor. Sondajlarda killi seviyelerin orta, yüksek ve çok yüksek şişme derecesine sahip olduğu belirtiliyor. Gerekirse kazık, jet-grout veya taş kolon gibi iyileştirmeler uygulanacak. Plan notlarına göre onaylı zemin etüdü olmadan uygulamaya geçilemiyor.
Alan ayrıca İSKİ içmesuyu havzalarında “uzun mesafeli koruma alanı”nda kalıyor ve İSKİ Havzalar Yönetmeliği hükümleri geçerli. Arazi eğimi genel olarak %2–10 arasında, yükseklik 121–140 metre. Kamusal alanlar kamu eline geçmeden uygulama yapılmıyor; ayrıca parselde her 25 m² yapılaşmayan alan için bir ağaç dikilmesi gerekiyor.

Artılar ve eksiler: Yatırımcı gözüyle
✔ Artılar
- Plansızlık sona eriyor: Bu alan yapılaşmaya kapalı “plansız” durumdan, net koşullu planlı duruma geçiyor.
- Esnek ticari kullanım: Otel, rezidans, AVM, ofis ve spor tesisi gibi işlevlere izin var.
- Altyapı ve koridor: Alanın batısında Kanal İstanbul güzergâhı, kuzeyinde İstanbul Havalimanı bulunuyor.
- Kolay topografya: Eğim düşük (%2–10); inşaat ve yerleşim açısından avantaj.
- Kamu hizmeti: 14.658 m²'lik lise alanı ve 8.178 m²'lik park, bölgeye hizmet sunuyor.
- Yoğun kurum görüşü: 26 kurumdan görüş alınmış; plan dosyası belgeli.
✘ Eksiler
- Zemin maliyeti: ÖA-5.1 sınıfı şişme ve oturma riski; zemin iyileştirme maliyeti artırabilir.
- Konut payı düşük: Konut en fazla %20; asıl kullanım ticaret ve turizm, talep belirsiz.
- Hukuki ve idari risk: Çevre Düzeni Planı'nda “orman alanı”, İSKİ koruma alanı ve rezerv yapı alanı birlikte; dava ve itiraz ihtimali var.
- Tek özel parsel: Plan şahıs mülkiyetindeki tek parsele dayanıyor; yatırım fırsatı doğrudan mülk sahibine bağlı.
- Kanal İstanbul belirsizliği: Güzergâhın yakınlığı değer kaldıracı olabileceği gibi, projenin takvimi ayrıca belirsiz.
- Uygulama süreci: Zemin etüdü onayı, kamusal alanların kamuya geçmesi ve imar uygulaması tamamlanmadan ruhsat yok.
Yatırımcı için kontrol listesi
- İlan metni yalnızca İl Müdürlüğü panosunu ve istanbul.csb.gov.tr adresini gösteriyor; planları ve itiraz usulünü oradan teyit edin.
- Askının bitiş gününü (yaklaşık 24 Kasım) İl Müdürlüğü'nden doğrulayın.
- Parselin tapu kaydını, “tescil harici” kısmın mülkiyet durumunu ve varsa şerhleri kontrol edin.
- Onaylı zemin etüdünü ve zemin iyileştirme maliyet tahminini isteyin.
- Sivil Havacılık, Orman, İSKİ ve DSİ görüş yazılarında kısıtlama olup olmadığını inceleyin.
- Alan çevresindeki kiralık ve satılık ticari-turizm taleplerini kendi verinizle test edin; plan tek başına talep garantisi vermez.
- Spekülatif alım-satım ve hisse devri risklerini, OSB yönetmeliği yazımızdaki tahsis ve hisse devri kısıtlarıyla karşılaştırarak düşünün; bu plan OSB'ye ait olmasa da kamu arazisi ve tahsis mantığı benzer risk iştahı yaratıyor.
Raporlardaki tutarsızlıklar
- Lise yapılaşma koşulu: Plan notları lise için emsal 0,80 ve Z+3 diyor; pafta üzerindeki etiket ise emsal 0,65 ve Z+4 gösteriyor. Hangisinin geçerli olduğu resmî kayıttan teyit edilmeli.
- Alan büyüklüğü: Tarım dışı izin 6 hektar için verilmiş; plan alanı 61.474,56 m² (yaklaşık 6,15 hektar).
- Raporlarda plan başlığındaki “NİP/UİP” numaralarıyla ilandaki numaralar aynı; ancak raporlarda bazı sayfa ve görsel numaraları eksik veya kayık görünüyor.
Sık sorulan sorular
Taşoluk planı ne zaman askıya çıktı, ne zaman inecek?
İlana göre planlar 10 Kasım 2026'dan itibaren 15 gün süreyle askıda; yani yaklaşık 24 Kasım 2026'ya kadar.
Bu plan konut yapmaya izin veriyor mu?
Evet ama sınırlı: konut, emsal inşaat alanının en fazla %20'si olabiliyor. Asıl işlevler ticaret ve turizm.
Rezerv yapı alanı ne demek?
6306 sayılı Kanun kapsamında Bakanlığın afet riskine karşı yeni yapılaşma için ayırdığı alanlar; bu alanlarda plan ve uygulama yetkisi Bakanlık veya yetkilendirilen belediyeye ait.
İlgili yazılar ve diğer analizler
- Yenişehir Rezerv Yapı Alanı'nda 14 bin parselin imar uygulaması askıda: Arnavutköy ve Başakşehir.
- Güngören Tozkoparan kentsel dönüşüm planı yeniden askıda: mahkeme iptali sonrası plan.
- Kocaeli Darıca rezerv yapı alanı imar planı değişikliği: 6306 sayılı Kanun örneği.
- Kumluca'da 1/5000 revizyon nazım imar planı askıda: nazım ve uygulama planı farkı.
- OSB yönetmeliğinde yeni dönem: arsa tahsisi, hisse devri ve üst hakkı: sanayi arsası kuralları.
Kaynak: T.C. İstanbul Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü ilanı (10.11.2026); “İstanbul İli, Arnavutköy İlçesi, Taşoluk Mahallesi 768 Parsel ve Bir Kısım Tescil Harici Alana İlişkin 1/5000 Ölçekli İlave Nazım İmar Planı ve 1/1000 Ölçekli İlave Uygulama İmar Planı” Açıklama Raporları ve plan paftaları ile plan notları. Görseller raporlardan alınmıştır; Şekil 1'deki özet rakamlar ve Şekil 3 yazar tarafından hazırlanmıştır.
Yasal uyarı: Bu yazı bilgilendirme ve haber-analiz amaçlıdır; yatırım, hukuki veya mali tavsiye değildir. Alım-satım ve itiraz kararlarından önce resmî ilanı, güncel imar durumunu ve bir imar hukuku, zemin ve gayrimenkul uzmanını esas alın. Metinde kişisel veri kullanılmamıştır; mülk sahibi adı, belediye personeli adı veya imza yer almaz.
Yazar: Yıldırım Taş · econometri00@gmail.com · YBU YATIRIM
Yorumlar